Cách dùng Tag và Category trong WordPress hiệu quả

Một trong những câu hỏi đầu tiên mình đặt ra khi xây dựng website WordPress đầu tay là: “Mình sẽ viết về những chủ đề gì đây?” Đó là lần đầu mình nghiên cứu về cách sử dụng Tag và Category. Cho đến thời điểm hiện tại khi đã có kinh nghiệm tổ chức lại cho một website tin tức hơn 2000 bài, một trong những năng lực quan trọng nhất với người làm website WordPress vẫn là hiểu cách sử dụng Tag và Category sao cho hợp lý.

Định nghĩa Tag vs Category: những khác biệt căn bản

Tag hay Category đều là các taxonomy (phân mục) trong WordPress. Trong quá trình quản lý bài viết, bạn có thể chuyển qua lại giữa chúng bằng plugin khá dễ dàng (ví dụ plugin Taxonomy Switcher). Tuy nhiên để sắp xếp website khoa học, bạn sẽ cần biết rõ những khác biệt căn bản giữa Tag và Category.

Để hiểu rõ, mình xin phép lấy ví dụ về một blog giới thiệu sách.

  • Category, hay Chuyên mục, là các nhóm nội dung lớn trong website. Các category trên website sẽ nói lên các nội dung được cung cấp trong website đó. Đối với ví dụ của chúng ta, các category có thể là: Sách văn học, Sách self-help, Truyện tranh, Sách thiếu nhi,… Category có phân cấp, nên 1 Category mẹ có thể có nhiều sub-category.
  • Tag, hay Thẻ, là các chủ đề liên quan được nhắc đến trong các bài viết. Dựa trên định nghĩa này, tag có thể là bất kỳ chủ đề gì: Sách cho trẻ mầm non, sách cho bé gái, sách cho người trưởng thành,…
Ví dụ về việc sử dụng tag và category trong một blog giới thiệu sách

Một bài viết có thể không ở trong một Tag nào, nhưng tất cả các bài viết đều phải thuộc về một Category nào đó. Các bài viết không được xếp vào Category nào sẽ được tự động chuyển vào một Category có tên “Uncategorized”.

Khi Blog mới bắt đầu xuất hiện trên Internet, các bài viết chỉ có thể được sắp xếp theo trình tự thời gian viết. Để thuận tiện cho cả người quản lý và người đọc, Category ra đời. Tuy nhiên vì mọi người vẫn muốn chia bài viết thành các nhóm nhỏ, website nào cũng có một danh sách Category dài dằng dặc. Tag có mặt từ phiên bản WordPress 2.5 để giải quyết vấn đề này.

Cách sử dụng Tag và Category hiệu quả

Hiểu được nguyên lí chung là vậy, nhưng trên thực tế ai đã từng quản lý bài viết trên WordPress cũng từng đối diện những câu hỏi giống nhau về Category và Tag:

  • Mỗi website nên có bao nhiêu Category là đủ?
  • Khi nào thì dùng Tag thay cho Category?
  • Phải làm gì khi một bài viết có thể nằm trong cả 2 Category?
  • Sử dụng Category và Tag thế nào để bổ trợ cho SEO?

Mình xin phép lần lượt trả lời rất ngắn gọn những câu hỏi này dưới đây:

1. Mỗi website nên có bao nhiêu Category là đủ?

Mặc dù không bị giới hạn số lượng, để website thực sự gọn gàng, hãy cố gắng sao cho số Category phù hợp để hiển thị đủ trên thanh top bar của website. Để làm được việc này, bạn sẽ phải kết hợp sử dụng các sub-category và Tag. Lấy giấy bút ra, nhìn vào kiến trúc website hiện tại và động não: Category này có thể đặt trong Category kia hay không? Có thể chuyển cả 2 xuống thành sub-category của một Category mẹ được không?

Ngoài ra, đối với mỗi website mới thành lập, đừng kỳ vọng bạn sẽ có một hệ thống Category hoàn hảo ngay từ đầu. Thay vì lập 20 Category với chỉ vài bài viết, 5 Category được cập nhật liên tục với nhiều bài viết sẽ hấp dẫn người đọc hơn nhiều.

2. Khi nào thì dùng Tag thay cho Category?

Quay trở lại với website giới thiệu sách trong ví dụ đầu bài viết. Tự nhiên một ngày bạn đọc lại danh sách bài viết và thấy có nhiều cuốn sách có chủ đề lãng mạn. Bạn có 3 cách để gộp các bài này lại như sau:

  • Cách 1: Bạn có thể thêm một Category có tên là Sách lãng mạn.
  • Cách 2: Bạn có thể tổ chức lại cả trang. Các Category mới là: Sách lãng mạn, Sách trinh thám, Sách khoa học,…
  • Cách 3: Bạn có thể cho Sách lãng mạn là một Tag.

Tạo thêm Category mới như cách 1 có thể khiến nhiều bài viết của bạn nằm trong cả 2 Category (Ví dụ: Sách văn học và Sách lãng mạn). Cách tổ chức trang theo cách 2 lại quá cụ thể, khiến bạn có thể phải tạo rất nhiều Category cho mỗi thể loại sách – có thể lên đến hàng trăm. Còn với cách 3, người đọc sẽ có thể dùng Tag để nhanh chóng tìm các cuốn sách lãng mạn ở tất cả các Category, dù là văn học, truyện tranh hay các chuyên đề khác.
Vậy trong tình huống này, cách 3 là lựa chọn tối ưu.

Như ví dụ trên cho thấy, có thể nói Category phân loại bài viết theo chiều dọc còn Tag phân loại theo chiều ngang. Trong quá trình quản lý các nội dung trên website, hãy duy trì một hệ thống Category gọn gàng nhưng đủ bao quát hết các nội dung lớn của website, và sử dụng Tag thay cho Category đối với tất cả các nhóm nội dung nhỏ lẻ khác mà Category không thể đáp ứng.

3. Phải làm gì khi một bài viết có thể nằm trong cả 2 Category?

Bạn có thể hình dung website như một tủ sách, mỗi Category là một ngăn tủ, còn mỗi bài viết là một cuốn sách. Thông thường, mỗi cuốn sách chỉ có thể ở trong một ngăn mà thôi, cũng như mỗi bài viết nên chỉ thuộc 1 Category. Tuy nhiên khác với một tủ sách, trong một số trường hợp, các bài viết trong 1 website vẫn có thể thuộc về nhiều hơn 1 Category.

Category có nhiệm vụ phân tách các nhóm nội dung chính trong website, và thi thoảng sẽ có những bài viết liên quan đến nhiều hơn 1 nhóm nội dung chính đó. Trong trường hợp này, việc đặt những bài viết này trong nhiều hơn 1 Category là hoàn toàn bình thường.

Tuy nhiên, nếu có quá nhiều bài viết xuất hiện nhiều lần ở nhiều Category khác nhau sẽ cản trở người đọc tìm ra nhiều nội dung mà họ quan tâm hơn. Thường trường hợp này xảy ra khi cách đặt tên Category của bạn vẫn còn quá chung chung, hoặc bị trùng lặp. Dưới đây là hai cách đặt Category chưa hợp lý và cách sửa:

  • Category: Sách trẻ em, Truyện tranh, Tập thơ, Sách khoa học. Trong trường hợp này, sẽ có rất nhiều cặp trùng lặp như Sách trẻ em + Truyện tranh, Sách trẻ em + Sách khoa học, Sách trẻ em + Tập thơ,… Cách giải quyết có thể là chuyển Category Sách trẻ em thành 1 Tag để tránh sự trùng lặp.
  • Category: Sách kinh doanh, Sách Marketing, Sách khởi nghiệp. Trong trường hợp này có thể thấy hai mảng Marketing và Khởi nghiệp đều nằm trong Kinh doanh, dẫn đến phần lớn bài viết có thể nằm trong 2 Category cùng lúc. Chuyển Sách Marketing và Sách khởi nghiệp thành các subcategory cho Sách kinh doanh sẽ là cách tổ chức hợp logic hơn.

4. Sử dụng Category và Tag thế nào để bổ trợ cho SEO?

Cách sử dụng Tag và Category để bổ trợ cho SEO

SEO là một yếu tố quan trọng cho trang web của bạn. Vậy nên bạn cần một trang web SEO tốtviệc sử dụng Category và Tag thế nào để bổ trợ cho SEO nên được lưu ý.

Các bộ máy tìm kiếm như Google hay Bing đều sử dụng các tiến trình tự động (crawlers, hay spiders) để rà soát toàn bộ website của bạn. Do đó, một website được tổ chức khoa hoặc bằng Tag và Category sẽ giúp tăng tốc quá trình này cũng như hạn chế để xảy ra các lỗi như quét trùng hay quét thiếu. Khi bạn cấu trúc website của bạn hợp lý, bộ máy tìm kiếm sẽ có thể xác định các trang có vai trò quan trọng trong website thông qua phân tích các đường link nội bộ và ưu tiên chúng trên trang kết quả tìm kiếm. Ngược lại, các bài viết không được hệ thống bằng Tag và Category có thể cạnh tranh lẫn nhau cùng một từ khóa, làm giảm hiệu quả SEO.

Bên cạnh đó, Google cũng đánh giá điểm SEO thông qua các thông số như thời gian người đọc ở lại trên website cũng như số lượng bài viết mà họ đọc. Những thông số này phản ánh trải nghiệm của người dùng, và một yếu tố quan trọng giúp người dùng có trải nghiệm tốt với website chính là một hệ thống Tag và Category hợp lý. Để đạt được điều đó nên đảm bảo được các yếu tố sau:

  • Hệ thống Category khái quát được được toàn bộ các nội dung trên website
  • Tất cả các Category và Tag đều chứa nhiều bài viết
  • Hạn chế các trường hợp bài viết ở trong nhiều Category khác nhau
  • Hạn chế tạo ra quá nhiều Tag tương đồng

Lời kết

Sử dụng Tag và Category hợp lý là kiến thức không thể thiếu đối với mỗi chủ website WordPress. Làm chủ được hệ thống Tag và Category trên website của mình cũng có nghĩa là bạn đã hiểu rõ kho bài viết và biết cách lên kế hoạch cho các nội dung trong tương lai. Hãy bắt đầu sắp xếp website của mình từ ngay hôm nay để sớm có được một website WordPress khoa học và thu hút nhé!

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *